{"id":1020,"date":"2026-05-03T09:08:49","date_gmt":"2026-05-03T09:08:49","guid":{"rendered":"https:\/\/laukens.be\/?p=1020"},"modified":"2026-07-22T12:07:38","modified_gmt":"2026-07-22T12:07:38","slug":"grevenbroek-en-het-prinsbisdom-luik","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.laukens.be\/?p=1020","title":{"rendered":"Geschiedenis &#8211; Grevenbroek en het Prinsbisdom Luik"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Heel wat&nbsp;genealogische&nbsp;informatie over onze familie is&nbsp;terug te vinden in de&nbsp;Gichten van&nbsp;Grevenbroek.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">De heerlijkheid van Grevenbroek&nbsp; omvatte het grondgebied van Achel, Hamont en Sint-Huibrechts-Lille.<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-media-text is-stacked-on-mobile\" style=\"border-width:2px;border-top-left-radius:7px;border-top-right-radius:7px;border-bottom-left-radius:7px;border-bottom-right-radius:7px;padding-top:var(--wp--preset--spacing--20);padding-right:var(--wp--preset--spacing--30);padding-bottom:var(--wp--preset--spacing--20);padding-left:var(--wp--preset--spacing--30)\"><figure class=\"wp-block-media-text__media\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"500\" height=\"572\" src=\"https:\/\/laukens.be\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Wapen-Van-Grevenbroek.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-1021 size-full\" srcset=\"https:\/\/www.laukens.be\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Wapen-Van-Grevenbroek.jpg 500w, https:\/\/www.laukens.be\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Wapen-Van-Grevenbroek-262x300.jpg 262w\" sizes=\"auto, (max-width: 500px) 100vw, 500px\" \/><\/figure><div class=\"wp-block-media-text__content\">\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Het wapenschild van Grevenbroek.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-nv-dark-bg-color has-text-color has-link-color wp-elements-1 wp-block-paragraph\">Het wapenschild  is oorspronkelijk het wapen van de familie Van  Van Arckel, die als heren van Grevenbroek de streek bestuurden. Het bestaat heraldisch uit twee gekanteelde en tegengekanteelde dwarsbalken keel (rood) op een zilveren ondergrond. Dit historische wapen is ook terug te vinden in het huidige wapen van Hamont-Achel.<\/p>\n<\/div><\/div>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">De oorsprong van de heerlijkheid van Grevenbroek situeert zich in de feodale tijd. Heerlijkheden hadden bepaalde rechten: &nbsp;juridische rechten, maar ook rechten wat betreft de jacht en de visvangst, het recht om belastingen te heffen, het recht om bepaalde benoemingen door te voeren,enz.. De heer van de heerlijkheid was een leenman van een hogere heer, die op zijn beurt leenman van&nbsp;koning of keizer&nbsp;was.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">De heren van Grevenbroek, die tussen 1380 en 1477 het domein bezaten, voerden het wapen van Arkel: twee gekanteelde dwarsbalken in rood op een zilver veld. Op het zegel van de heerlijkheid Grevenbroek staat de Helige&nbsp;Laurentius afgebeeld. Achel\/ St Laurentius\/Laukens: het is al vele eeuwen een moeilijk te scheiden combinatie!<br><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">In 1401 kwam de heerlijkheid, na een gewapend conflict met Neerpelt, terecht in het Prinsbisdom Luik. Vandaar dat men in oude documenten vaak de omschrijving vindt van Achel, &#8220;in het land van Luik&#8221;.&nbsp; Het prinsbisdom was geen homegeen gebied, maar een lappendeken van niet aan elkaar aansluitende gebieden en enclaves, zoals onderstaande kaart weergeeft.<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-4378b3b7 wp-block-columns-is-layout-flex\" style=\"border-width:2px;border-top-left-radius:7px;border-top-right-radius:7px;border-bottom-left-radius:7px;border-bottom-right-radius:7px;padding-top:var(--wp--preset--spacing--20);padding-right:var(--wp--preset--spacing--30);padding-bottom:var(--wp--preset--spacing--20);padding-left:var(--wp--preset--spacing--30)\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"853\" height=\"1000\" src=\"https:\/\/laukens.be\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/Wapen_Prinsbisdom_Luik.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-1832\" srcset=\"https:\/\/www.laukens.be\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/Wapen_Prinsbisdom_Luik.jpg 853w, https:\/\/www.laukens.be\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/Wapen_Prinsbisdom_Luik-256x300.jpg 256w, https:\/\/www.laukens.be\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/Wapen_Prinsbisdom_Luik-768x900.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 853px) 100vw, 853px\" \/><\/figure>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\">\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center wp-block-paragraph\"><strong>Wapen van het Prinsbisdom Luik<\/strong>, met in het midden het perroen, de middeleeuwse vrjheidszuil, en rondom de vier belangrijkste historische gebieden<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center wp-block-paragraph\"> Bron: David Liuzzo, Attribution, via Wikimedia Commons<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">De voornaamste plaatsen, met specifieke rechten (o.m. de toelating om een stadsomwalling te bouwen), waren de&nbsp;23 &#8220;Goede Steden&#8221; (Bonnes&nbsp;villes), waarvan 12 Dietstalige  (= Nederlandstalige), en 11 Franstalige steden. Ook Hamont werd een &#8220;Goede Stede&#8221;.<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-group has-nv-light-bg-background-color has-background\" style=\"border-width:2px;border-top-left-radius:9px;border-top-right-radius:9px;border-bottom-left-radius:9px;border-bottom-right-radius:9px;padding-top:var(--wp--preset--spacing--20);padding-right:var(--wp--preset--spacing--30);padding-bottom:var(--wp--preset--spacing--20);padding-left:var(--wp--preset--spacing--30)\"><div class=\"wp-block-group__inner-container is-layout-constrained wp-container-core-group-is-layout-e71e9e44 wp-block-group-is-layout-constrained\"><div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full is-resized has-custom-border\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"634\" height=\"907\" src=\"https:\/\/laukens.be\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Prinsbisdom-Luik-met-de-23-22Goede-Steden22.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-1026\" style=\"border-width:2px;border-top-left-radius:9px;border-top-right-radius:9px;border-bottom-left-radius:9px;border-bottom-right-radius:9px;aspect-ratio:0.700220895316329;width:718px;height:auto\" srcset=\"https:\/\/www.laukens.be\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Prinsbisdom-Luik-met-de-23-22Goede-Steden22.jpg 634w, https:\/\/www.laukens.be\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Prinsbisdom-Luik-met-de-23-22Goede-Steden22-210x300.jpg 210w\" sizes=\"auto, (max-width: 634px) 100vw, 634px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\"><strong>Het prinsbisdom Luik met de 23 &#8220;Goede Steden&#8221;<br>Bron: website van Fabrice Muller<\/strong><\/figcaption><\/figure>\n<\/div><\/div><\/div>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">De rechtspraak in een heerlijkheid werd, tot aan&nbsp;de Franse revolutie, gedaan door de schepenbank. De term \u201cschepen\u201d betekende toen iets anders dan vandaag. Waar heden de schepenen burgerlijke bestuurders zijn, waren het vroeger rechters. Zij werden voor het leven benoemd. De schepenbanken bestond uit zeven schepenen met daarbij een schout, die de rol van openbare aanklager had. Hij was machtiger dan de burgemeester, die optrad als belastingheffer, en slechts tijdelijk benoemd werd. Met de Franse revolutie werden de schepenbanken afgeschaft.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">De gichten waren registers van akten in zaken die men nu burgerlijke aangelegenheden zou noemen: kopen, verkopen, huren, erven, huwelijksovereenkomsten, voogdij en dergelijke.Gichten gaan veel verder terug in de tijd dan parochieregisters. Parochieregisters werden door het concilie van Trente (1545-1563) ingevoerd; de vroegste dateren van omstreeks 1600.&nbsp;Er zijn evenwel al gichten bekend van het begin van de 15de eeuw, bijna&nbsp;tweehonderd jaren ouder dus. Het is dan ook duidelijk dat deze gichten een belangrijke bron van genealogische informatie vormen<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">In het bestuur van de heerlijkheid van Grevenbroek ten tijde van het ancien r\u00e9gime, voor de Franse revolutie dus, hebben heel wat naamgenoten deelgenomen. Een aantal onder hen werden tot burgemeester benoemd , en \u00e9\u00e9n werd zelfs schepen: Jan Laukens (1620-1678), waarvan de grafsteen nog te vinden is aan de kerk van Achel. De West-Vlaamse tak van de familie, de Duitse tak (Erkelenz) &nbsp;\u00e9n de Nederlandse tak zijn er rechtstreekse afstammelingen van (zie&nbsp;<a href=\"http:\/\/www.laukens.be\/genealogie\/content\/samenhang\"><strong>samenhang tussen de verschillende takken<\/strong><\/a>).<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Meer weten?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Over Grevenbroek: Zie een uitgebreide tekst van de hand van Luk Van de Sijpe, historicus: &#8220;<a href=\"https:\/\/www.hamontachel.com\/wp-content\/uploads\/2023\/07\/Geschiedenis-van-het-kasteel-Grevenbroek.pdf\">De heerlijkheid en het kasteel Grevenbroek (Achel, Molendijk z.n.)<\/a>&#8220;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Over het Prinsbisdom Luik: de interessante website&nbsp;<a href=\"http:\/\/www.fabrice-muller.be\/index.html\">http:\/\/www.fabrice-muller.be\/index.html<\/a>   <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Heel wat&nbsp;genealogische&nbsp;informatie over onze familie is&nbsp;terug te vinden in de&nbsp;Gichten van&nbsp;Grevenbroek.&nbsp; De heerlijkheid van Grevenbroek&nbsp; omvatte het grondgebied van Achel, Hamont en Sint-Huibrechts-Lille. Het wapenschild van Grevenbroek. Het wapenschild is oorspronkelijk het wapen van de familie Van Van Arckel, die als heren van Grevenbroek de streek bestuurden. Het bestaat heraldisch uit twee gekanteelde en tegengekanteelde&hellip;&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":2283,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"neve_meta_sidebar":"","neve_meta_container":"","neve_meta_enable_content_width":"","neve_meta_content_width":0,"neve_meta_title_alignment":"","neve_meta_author_avatar":"","neve_post_elements_order":"","neve_meta_disable_header":"","neve_meta_disable_footer":"","neve_meta_disable_title":"","_themeisle_gutenberg_block_has_review":false,"footnotes":"","_members_access_role":[],"_members_access_error":""},"categories":[14],"tags":[23,20,24,22],"class_list":["post-1020","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-geschiedenis","tag-achel","tag-grevenbroek","tag-hamont","tag-prinsbisdom-luik"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.laukens.be\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1020","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.laukens.be\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.laukens.be\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.laukens.be\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.laukens.be\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1020"}],"version-history":[{"count":9,"href":"https:\/\/www.laukens.be\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1020\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2304,"href":"https:\/\/www.laukens.be\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1020\/revisions\/2304"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.laukens.be\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/2283"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.laukens.be\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1020"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.laukens.be\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1020"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.laukens.be\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1020"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}